Bahçeli, yazılı açıklamasında Ahilik sisteminin 13. yüzyıldan itibaren Anadolu’nun sosyal ve ekonomik yapısında önemli bir rol üstlendiğini belirtti. Ahiliğin, Türk-İslam anlayışını mesleki ve etik ilkelerle birleştiren bir medeniyet projesi olduğunu ifade eden Bahçeli, Ahi Evran öncülüğünde kurumsallaşan bu yapının Anadolu’da önemli bir değer oluşturduğunu söyledi.
“Ahilik, Üretici İle Tüketiciyi Karşı Karşıya Getirmeyen Bir Anlayıştır”
Ahiliğin yalnızca ekonomik bir yapı olmadığını vurgulayan Bahçeli, sistemin insanı, doğayı ve emeği merkeze alan bir anlayış üzerine kurulduğunu belirtti.
Bahçeli açıklamasında, “Ahilik; üretici ile tüketici, sermaye ile iş gücü, halk ile devlet çatışmak zorunda değildir anlayışını ortaya koymuştur. İnsan, doğa ve emeği merkeze alarak sürdürülebilir bir toplumsal dengenin ve sosyal güvenlik mekanizmasının adı olmuştur” ifadelerini kullandı.
“Ahilikte Eğitim Tezgah Başında Bitmezdi”
Ahilik sisteminde eğitimin sadece mesleki beceriyle sınırlı olmadığını ifade eden Bahçeli, bunun yaşam boyu devam eden bir olgunlaşma süreci olduğunu belirtti.
Mesleki hiyerarşinin ahlak ve liyakat temelinde şekillendiğini aktaran Bahçeli, yamaklıktan ustalığa uzanan süreçte çırakların yalnızca mesleki yeterliliklerinin değil, karakterlerinin de sınandığını dile getirdi.
Bahçeli, “1001 günlük çıraklık sürecinde sadece bilek gücü değil, karakter de sınanırdı. Yeterliliğini ve ahlakını ispatlayanlar şed kuşanma törenleriyle ustalık makamına ulaşırdı” dedi.
Ahilerin gündüz iş yerlerinde “yaparak öğrenme” anlayışıyla yetiştiğini, akşamları ise zaviye ve yaren odalarında ilim, edebiyat ve sanatla kendilerini geliştirdiğini belirten Bahçeli, ustalık seviyesine ulaşan esnafa ortak birikim olan “orta sandığı” ile destek sağlandığını ifade etti.
“Kalite Yönetiminin İlk İzleri Ahilikte Görülüyor”
Bahçeli, günümüzde kullanılan bazı kalite yönetim anlayışlarının geçmişte Ahilik sistemi içerisinde uygulandığını savundu.
Bursa, İzmir ve Edirne İhtisab Kanunnameleri ile kalite anlayışının temellerinin atıldığını belirten Bahçeli, hatalı üretim yapan esnafa yönelik “pabucunu dama atma” uygulamasının tavizsiz bir kalite anlayışını gösterdiğini ifade etti.
“Ahilik, Tarihten Yükselen Güçlü Bir Rehberdir”
Ahilik sisteminin zaman içerisinde çeşitli nedenlerle zayıfladığını belirten Bahçeli, Sanayi Devrimi’nin ucuz seri üretimi, 1838 Baltalimanı Antlaşması ve yaşanan iç sorunların bu yapının gerilemesine neden olduğunu söyledi.
Ancak Ahilik mirasının yalnızca geçmişte kalmış bir değer olarak görülmemesi gerektiğini vurgulayan Bahçeli, açıklamasında şu ifadeleri kullandı:
“Ahilik; sadece maddi değer veya sermaye birikimi üreten değil, insanı ve ahlakı merkeze koyan bütüncül bir dünya görüşüdür. Günümüz iş dünyasının karşı karşıya kaldığı etik krizlere, kalite sorunlarına ve tüketici ihlallerine karşı Ahilik, tarihten yükselen en güçlü, en işlevsel rehberdir.”
Bahçeli, Ahilik kültürünün temel değerlerinin modern yönetim ilkeleriyle yeniden değerlendirilmesi gerektiğini belirterek, esnaf ve sanatkarların Ahilik Haftası’nı kutladı, sağlık, huzur ve bereket dileğinde bulundu.
