Kayseri Haber - Murat Cahid Cıngı, Yeşilhisar ilçesinin tarihine ilişkin dikkat çeken bir paylaşım yaptı. Kayseri’nin Kapadokya’ya açılan kapısı olarak bilinen ilçenin tarih boyunca farklı medeniyetlerin egemenliğinde kaldığını belirten Cıngı, yerleşimin isminin de bu çok katmanlı geçmişten etkilendiğini ifade etti.
Cıngı, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada Yeşilhisar’ın tarih boyunca farklı kültürlerin izlerini taşıdığını belirterek ilçenin antik çağlardan Cumhuriyet dönemine kadar uzanan isim değişimlerini anlattı.
Antik Dönemde 'Soandos' Olarak Biliniyordu
Soğanlı Vadisi’nin de içinde bulunduğu bölgenin, antik kaynaklarda “Soandos” adıyla anıldığını belirten Cıngı, bu adlandırmanın bölgenin doğal yapısına dayandığını ifade etti.
Antik çağlarda yerleşimlerin çoğunlukla şehir isimlerinden ziyade vadi, ırmak ve doğal havzalar üzerinden tanımlandığını belirten Cıngı şu ifadeleri kullandı:
“Yeşilhisar ilçemizin adının nereden geldiğini biliyor muydunuz? Tarih boyunca farklı medeniyetlerin egemenliği altında kalmış, her dönem kendi dili, kültürü ve dünyayı algılama biçimine göre farklı adlarla anılmış olan, Kayseri’nin Kapadokya’ya açılan giriş kapısı sayılan Yeşilhisar, çok katmanlı tarihsel sürekliliğe sahip bir merkezdir. Yeşilhisar’ın sınırları içinde yer alan ve Kapadokya havzasının en önemli alanlarından biri olan Soğanlı Vadisi, antik kaynaklarda “Soandos” adıyla bilinmektedir. Antik çağda yerleşimler çoğunlukla şehir isimlerinden ziyade vadi, ırmak ve doğal havzalar üzerinden tanımlandığı için “Soandos” adı, bölgenin doğal yapısına dayalı ilk adlandırmayı temsil etmektedir"
Bizans Döneminde 'Kyzistra' Adı Kullanıldı
Paylaşımında Bizans dönemine de değinen Cıngı, bu dönemde Yeşilhisar ve çevresinin kale merkezli bir yerleşim düzenine sahip olduğunu aktardı. Bizans kaynaklarında bölgenin “Kyzistra” adıyla anıldığını belirten Cıngı, bu dönemde yerleşimin savunma yapıları etrafında geliştiğini vurguladı.
Türk Hakimiyetiyle Birlikte 'Zengibar' Adı Verildi
Türklerin bölgeye hâkim olmasıyla birlikte yerleşimin adının “Zengibar” olarak değiştiğini ifade eden Cıngı, bu kelimenin Farsça kökenli olduğunu söyledi.
Cıngı, “Zengibar adı; zengin, mamur ve güçlü anlamına gelen kelime unsurları ile kale veya hisar anlamını taşıyan öğelerin birleşiminden oluşmaktadır. Bu ad doğrudan ‘sağlam kale’ veya ‘güçlü yerleşim’ anlamına gelmektedir” ifadelerini kullandı.
Osmanlı Döneminde 'Karahisar' Olarak Anıldı
Osmanlı döneminde ise Zengibar adının Türkçeye çevrilerek “Karahisar” şeklinde kullanılmaya başlandığını belirten Cıngı, bu isimlendirmede “kara” kelimesinin renk anlamından ziyade büyüklük ve güç ifade ettiğini kaydetti.
Anadolu’daki diğer Karahisar yerleşimlerinden ayırt edilmesi amacıyla ilçenin uzun süre “Develi Karahisar” olarak anıldığını da sözlerine ekledi.
Cumhuriyet Döneminde Yeşilhisar Adı Verildi
Cumhuriyet döneminde Türkiye genelinde Karahisar adını taşıyan birçok yerleşimin bulunması nedeniyle karışıklık yaşandığını belirten Cıngı, bu durumun çözümü için 1945 yılında ilçenin adının Yeşilhisar olarak değiştirildiğini hatırlattı.
Cıngı’ya göre Yeşilhisar adı, bölgenin doğal özelliklerini ve tarihsel kimliğini bir araya getiren modern bir yer adı olarak ortaya çıktı.
Kapadokya’nın Önemli Kültür Coğrafyalarından Biri
Kapadokya’nın doğal uzantılarından biri olan Yeşilhisar’ın, kaya oyma yerleşimleri, yer altı şehirleri ve Soğanlı Vadisi’ndeki manastır dokusuyla dikkat çektiğini ifade eden Cıngı, ilçenin Kayseri’nin en köklü kültür coğrafyalarından biri olduğunu belirtti.
Cıngı, paylaşımında Yeşilhisar’ın hem arkeolojik mirası hem de tarımsal üretim geleneğiyle geçmiş ile bugünü bir araya getiren nadir yerleşimlerden biri olma özelliğini koruduğunu vurguladı.
