Sarız’ın Tekneli Mahallesi’nde yıllardır anlatıldığı aktarılan hikâyenin merkezinde, köyün aşağısında bulunduğu söylenen gizemli bir mağara yer alıyor.
Yedi Küp Altın Anlatısı Tekneli’de Geçiyor
İnternette yayımlanan bir anlatıda, mağarayla ilgili rivayetin yörede uzun süredir bilindiği ve burada büyük miktarda altın bulunduğunun anlatıldığı belirtiliyor. Aynı anlatıda mağaraya giren bazı kişilerin kaybolduğu veya akıllarını yitirdiğinin söylendiği aktarılıyor.
Hikâyenin en dikkat çekici bölümü ise mağarada yedi küp altın bulunduğu iddiası.
Ancak bu altınların gerçekten bulunduğunu gösteren bağımsız bir tarihî belge, arşiv kaydı ya da akademik araştırma tespit edilemiyor. Bu nedenle yedi küp altın anlatısı doğrulanmış bir define vakası olarak değil, Tekneli çevresinde aktarılan bir rivayet olarak görülüyor.
Mağara Girenler Aklını Yitiriyor
Hikâyenin altınla sınırlı kalmadığı görülüyor.
Anlatının farklı bölümlerinde mağaranın “cinli” olduğuna, buraya giren kişilerin başına olağan dışı olaylar geldiğine, aklını yitirdiklerine ve mağaranın içerisinde insanlara korku veren varlıkların görüldüğüne ilişkin ifadeler bulunuyor. Bazı anlatımlarda bu varlıkların tavşanı andıran başlara ve domuzu andıran gövdelere sahip olduğu ileri sürülüyor.
Ancak bu iddiaların gerçek bir gözleme veya bilimsel araştırmaya dayandığını gösteren bağımsız bir kayıt bulunmuyor. Bu nedenle söz konusu ayrıntılar da hikâyenin folklorik ve korku anlatısı yönünün bir parçası olarak aktarılıyor.
Hikâyedeki Sarı Keçi
Rivayette dikkat çeken bir başka unsur da sarı keçi.
Anlatıya göre mağaraya götürülen keçi daha sonra kayboluyor ve mağaranın çevresinde kan izleri bulunduğu ileri sürülüyor. Hikâyenin devamında mağaraya giren kişilerin burada olağan dışı olaylarla karşılaştığı anlatılıyor.
Ermenice Yazı İddiası da Doğrulanmış Değil
Rivayetin bazı versiyonlarında mağaranın bulunduğu kayanın altında veya çevresinde bir yazıdan söz ediliyor. Bu yazının Ermenice olduğu da ileri sürülüyor.
Ancak söz konusu yazının gerçekten bulunduğunu, ne zaman yazıldığını veya ne anlattığını ortaya koyan güvenilir bir araştırma kaydına ulaşılamıyor.
Tekneli’nin Geçmişine İlişkin Belgelenebilen Bilgiler
Mağara hikâyesinden bağımsız olarak Tekneli’nin geçmişine ilişkin akademik kaynaklarda bilgiler bulunuyor.
Serkan Köksal’ın 2023 yılında yayımlanan “Kayseri İlinde Coğrafi Unsurlara Göre Verilen Yerleşme Adlarının Kültürel Coğrafya Bağlamında İncelenmesi” başlıklı çalışmasında Tekneli’nin eski adının Deştiye olduğu belirtiliyor.
Tekneli adı, Sarız’ın resmî yerleşim kayıtlarında da yer alıyor. Kayseri Valiliği’nin Sarız ilçesine ilişkin bilgilerinde Tekneli, ilçeye bağlı yerleşimler arasında gösteriliyor.
Sarız’ın Kültürel Yapısı İçinde Bir Yerel Anlatı
Sarız, tarihî geçmişinin yanı sıra güçlü bir sözlü kültür birikimine sahip ilçelerden biri olmasıyla biliniyor.
Bu nedenle Tekneli’de anlatılan mağara hikâyesinin değerlendirilmesinde belgelenmiş bilgilerle sözlü anlatıları birbirinden ayırmak gerekiyor.
Yedi küp altın, cinler, kaybolan keçi, gizemli varlıklar ve Ermenice yazı gibi unsurlar için bağımsız tarihî veya bilimsel doğrulama bulunmuyor. Buna karşılık Tekneli’nin geçmişte Deştiye olarak anılması ve Sarız’ın geleneksel kültürüne ilişkin akademik çalışmalar belgelere dayanıyor.
