Peynir üretimi ve satışında tüketicileri yakından ilgilendiren yeni bir düzenleme hayata geçirildi. Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan Türk Gıda Kodeksi Peynir Tebliği, Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yeni tebliğle birlikte 2015 yılında yürürlüğe giren önceki düzenleme kaldırılırken peynirlerin üretiminden tüketiciye ulaştırılmasına kadar geçen süreçte uygulanacak standartlar yeniden belirlendi. Özellikle peynirin içeriğinde kullanılabilecek maddeler ve ürün etiketlerinde bulunması gereken bilgiler dikkat çekti.
PEYNİR'DE HANGİ MADDELERİN KULLANILMASI YASAKLANDI?
Yeni düzenlemeyle peynir üretiminde süt proteini haricindeki proteinlerin, nişasta ve nişasta bazlı ürünlerin, jelatinin ve soya ürünlerinin kullanımına izin verilmeyecek. Ayrıca süt yağı dışında hayvansal veya bitkisel yağların peynir üretiminde kullanılması da yasak kapsamına alındı. Bu kurala ilişkin istisna ise çeşnili taze peynirler için getirildi. Bu ürünlerde nişasta, sadece kıvamı korumak amacıyla ve gerekli miktarda kullanılabilecek.
ÇİĞ SÜTTEN YAPILAN PEYNİRLER İÇİN ZORUNLULUK
Tebliğde peynirlerin üretiminde kullanılan sütün işlenme biçimine yönelik de yeni şartlar getirildi. Çiğ sütten veya hafif ısıtılmış sütten yapılan, üretim sırasında haşlanmayan peynirler, en az 4 ay bekletilmeden satışa çıkarılamayacak. Olgunlaştırma süresi beklenmeden piyasaya çıkarılacak peynirlerde ise çiğ sütün en az pastörizasyon normlarına uygun ısıl işlemden geçirilmesi gerekecek.
PEYNİR AMBALAJLARINDA YENİ ETİKET
Yeni tebliğle birlikte tüketicilerin satın aldıkları peynirin özelliklerini daha kolay öğrenebilmesi için etiketleme standartları da değiştirildi. Buna göre ürünün yağ oranına göre sınıfı ve olgunlaşma durumu, peynirin adıyla birlikte ambalaj üzerinde belirtilecek. Olgunlaştırılmış peynirlerde üretim tarihi gün, ay ve yıl olarak yazılacak. Bunun yanında ürünün ne kadar süre olgunlaştırıldığı bilgisi de etikette bulunacak. Öte yandan peynir ambalajlarında tüketiciyi yanıltabilecek bazı ifadelerin kullanımına son verilecek. Yeni düzenlemeye göre ürün etiketlerinde "köy peyniri", "geleneksel peynir", "doğal peynir" ve "çiftlik peyniri" ifadeleri yer alamayacak.
Farklı hayvanların sütleri karıştırılarak üretilen peynirlerde ise kullanılan süt türleri, ürün içerisindeki miktarlarına göre en yüksek orandan en düşüğe doğru sıralanacak.
ÇEŞNİLİ PEYNİRLERDE ORAN SINIRI BELİRLENDİ
Peynir üretiminde kullanılan çeşni miktarlarına da sınır getirildi. Yeni kurallara göre çeşnili peynirlerde toplam çeşni oranı yüzde 6'yı, çeşnili taze peynirlerde ise yüzde 15'i aşamayacak. Şeker ilave edilerek hazırlanan çeşnili taze peynirlerin ambalajlarında, kullanılan ilave şeker miktarının oranı da açıkça belirtilecek. Ayrıca en az 120 gün olgunlaştırılarak üretilen kaşar peynirlerinde "eski" ifadesinin kullanılmasına izin verilecek.
ÇİĞ SÜTTEN ÜRETİLEN PEYNİRLERİN ETİKETİNDE 3 MİLİMETRE ŞARTI
Isıl işlem uygulanmamış çiğ sütten veya termizasyon işleminden geçirilmiş sütten üretilen, telemesi haşlanmamış peynirlerde özel bir etiket şartı getirildi. Bu ürünlerin ambalajlarında "çiğ sütten üretilmiştir" ifadesinin bulunması zorunlu olacak. Söz konusu uyarı, ürün adıyla aynı yüzde ve en az 3 milimetre punto büyüklüğünde yazılacak.
Diğer taraftan sürülebilir, ultrafiltrasyon, üçgen ve tost veya pizza yapımında kullanılabilir gibi ifadeler de belirli koşullarla kullanılabilecek. Bu ibarelerin tek başına ürün adı olarak sunulmasına veya asıl ürün adından daha büyük puntolarla yazılmasına izin verilmeyecek.
PEYNİRLERİN SAKLAMA SICAKLIĞI
Düzenleme yalnızca üretim ve etiketleme aşamasıyla sınırlı kalmadı. Peynirlerin muhafaza edilmesi, taşınması ve satışa sunulması sırasında sıcaklığın 10 derecenin altında tutulması zorunlu hale getirildi. Ayrıca eritme peynirlerinin dökme şekilde satışa sunulması ve telemenin doğrudan tüketiciye satılması yasaklandı.
PEYNİR ÜRETİCİLERİNE SON TARİH VERİLDİ
Yeni tebliğ kapsamında mevcut gıda işletmecilerinin üretim ve satış süreçlerini düzenlemeye uygun hale getirmeleri için 30 Nisan 2027 tarihine kadar geçiş süresi tanındı. Bu tarihten önce piyasaya sunulmuş peynirler, raf ömürleri sona erene kadar satışta kalabilecek. Ancak yeni düzenlemeye uygun olmayan dilimlenebilir eritme peynirlerinin 30 Nisan 2027 sonrasında piyasada bulundurulmasına izin verilmeyecek.
