Düzenleme ile yapay zeka kullanılarak hazırlanan içeriklerden gizli reklamlara, çocuklara yönelik dijital pazarlama uygulamalarından yanıltıcı tasarımlara kadar birçok alanda yeni kurallar uygulanacak.
Kurallara aykırı hareket eden kişi ve işletmeler hakkında hem içeriklerin durdurulması hem de ihlalin niteliğine göre milyonlarca liraya ulaşan idari para cezaları uygulanabilecek. 2026 yılı için belirlenen ceza tutarları 79 bin 161 liradan başlayıp 31 milyon 808 bin 530 liraya kadar çıkabiliyor.
YAPAY ZEKA İÇERİKLERİNDE AÇIK UYARI ZORUNLULUĞU
Yeni yönetmeliğin en dikkat çeken başlıklarından biri yapay zeka ile hazırlanan içerikler oldu. Bundan sonra gerçek kişiden ayırt edilmesi güç dijital karakterler veya yapay zeka destekli görseller kullanıldığında, içeriğin yapay zekayla üretildiğinin açık şekilde belirtilmesi gerekecek.
Ayrıca gerçek kişilerin dijital kopyalarının, ürünü gerçekten kullanmış veya deneyimlemiş gibi gösterilerek reklamlarda kullanılması yasak kapsamına alındı. Son dönemde kamuoyunda sıkça gündeme gelen sahte ünlü videolarının önüne geçilmesi amaçlanıyor.
GİZLİ REKLAMLARA SIKI DENETİM
Sosyal medya fenomenleri ve içerik üreticilerinin yaptığı reklam paylaşımları da yeni düzenlemenin kapsamına girdi. Bundan böyle ücretli iş birlikleri, hediye ürünler, davetler veya indirim karşılığında hazırlanan paylaşımlarda reklam ilişkisinin açık şekilde belirtilmesi zorunlu olacak.
Paylaşımın reklam niteliği taşıdığına ilişkin bilginin gizlenmesi halinde idari yaptırım uygulanabilecek.
YANILTICI TASARIMLAR DA İNCELEME ALTINDA
Tüketiciyi farkında olmadan belirli işlemlere yönlendiren dijital tasarımlar da denetlenecek. Özellikle üyelik iptalini zorlaştıran sistemler, gerçeği yansıtmayan "son ürün", "son fırsat" gibi sahte aciliyet oluşturan uygulamalar ile tüketiciyi yanıltan ara yüzler inceleme konusu olacak.
Yapılan denetimlerde ihlal tespit edilmesi halinde ilgili içerikler kaldırılabilecek ve para cezası uygulanabilecek.
ÇEVRE DOSTU İDDİALAR BELGELENDİRİLECEK
Yeni düzenleme, çevreci olduğu öne sürülen ürün reklamlarını da kapsıyor. Bundan sonra "çevre dostu", "doğa dostu" veya "sürdürülebilir" gibi ifadeler, bilimsel veri veya yetkili kuruluşlardan alınmış belgelerle desteklenmeden reklamlarda kullanılamayacak.
Böylece tüketicilerin yanıltılmasının ve haksız rekabetin önüne geçilmesi hedefleniyor.
ÇOCUKLARA YÖNELİK REKLAMLARA YENİ SINIRLAR
Çocukların internet kullanım alışkanlıkları üzerinden kişisel verilerinin analiz edilerek onlara özel reklam gösterilmesine yönelik uygulamalar da sınırlandırıldı. Düzenleme ile çocukların dijital ortamda ticari amaçlarla hedeflenmesinin önüne geçilmesi amaçlanıyor.
MİLYONLARCA LİRALIK CEZA UYGULANABİLECEK
Yeni kuralların uygulanmasını Ticaret Bakanlığı bünyesindeki Reklam Kurulu denetleyecek. Kurul, aykırılık tespit etmesi halinde resen inceleme başlatabilecek.
İhlalin niteliğine göre reklamların durdurulması kararı verilebileceği gibi, 2026 yılı tarifesine göre 79 bin 161 liradan 31 milyon 808 bin 530 liraya kadar idari para cezası uygulanabilecek.
Türkiye'de internet kullanıcılarının büyük bölümünün sosyal medya platformlarını aktif olarak kullandığına dikkat çeken Bakanlık, yeni düzenlemeyle dijital ortamda tüketicilerin korunmasını, aldatıcı reklamların azaltılmasını ve sosyal medya üzerinden gerçekleştirilen usulsüz uygulamaların önüne geçilmesini hedefliyor.
