Türk vatandaşlarının Schengen bölgesine vizesiz seyahat edebilmesi için yürütülen çalışmalar yeni bir aşamaya taşınıyor. Sürecin tamamlanması amacıyla hazırlanan düzenlemeler üzerinde kurumlar arası çalışmalar bitirilirken Avrupa Birliği yetkilileriyle teknik görüşmeler de sürüyor. Ancak Meclis'e sunulması beklenen taslak, vize zorunluluğunun hemen sona ereceği anlamına gelmiyor. Türkiye'nin yerine getirmesi gereken yükümlülüklerin ardından Avrupa Birliği tarafında da değerlendirme ve onay süreçlerinin tamamlanması gerekiyor.
Vize serbestisi Meclis'e ne zaman gelecek?
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, 19 Kasım 2026'da TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda yaptığı açıklamada, vize serbestisi için kalan 6 kritere ilişkin nihai taslak çalışmalarının tamamlanma aşamasına geldiğini bildirdi. Fidan, düzenlemenin Meclis'e sunulması için bütçe görüşmelerinin tamamlanmasının beklendiğini belirtti. Böylece taslağın TBMM gündemine taşınması için bütçe sürecinin sonrasına işaret edildi.
Fidan, kurumlar arası çalışmaların Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında tamamlandığını, hazırlanan metinlerin Avrupa Birliği yetkilileriyle teknik düzeyde ele alındığını aktardı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın da sürecin ilerletilmesi için talimat verdiğini ifade etti. Ancak açıklamalarda taslağın Meclis'e sunulacağı kesin gün veya takvim açıklanmadı.
Dolayısıyla bütçe görüşmelerinin ardından TBMM'ye gelmesi beklenen düzenleme için belirli bir tarih vermek mümkün değil. Meclis'e sunulma aşaması, vize muafiyetinin yürürlüğe girmesinden ayrı bir süreç olarak değerlendiriliyor.
Vize muafiyeti için hangi 6 kriter tamamlanmalı?
Türkiye ile Avrupa Birliği arasında 2013 yılında başlatılan Vize Serbestisi Diyaloğu kapsamında toplam 72 kriter belirlendi. Türkiye'nin bu başlıklardan 66'sını karşıladığı, geriye 6 yükümlülüğün kaldığı belirtiliyor. Bu başlıklar arasında terörle mücadele mevzuatının Avrupa standartlarıyla uyumlu hâle getirilmesi ve kişisel verilerin korunmasına ilişkin düzenlemelerin değiştirilmesi bulunuyor.
Kalan kriterlerden biri Avrupa Polis Teşkilatı Europol ile operasyonel iş birliği anlaşmasının yapılması. Ayrıca Avrupa Konseyi Yolsuzluğa Karşı Devletler Grubu GRECO tarafından sunulan tavsiyelerin uygulanması gerekiyor. Suçla bağlantılı konularda bütün Avrupa Birliği üyesi ülkelerle adli iş birliğinin sağlanması da yükümlülükler arasında yer alıyor.
Türkiye-AB Geri Kabul Anlaşması'nın bütün hükümleriyle uygulanması, tamamlanması beklenen diğer kriteri oluşturuyor. Bu altı başlığın karşılanmasına yönelik hazırlanan taslakların Meclis'e sunulması planlanıyor. Avrupa Komisyonunun 2026 Türkiye Raporu'nda ise söz konusu kriterlerin yerine getirilmesi konusunda ilerleme kaydedilmediği değerlendirmesi yer aldı.
Meclis kararıyla Schengen vizesi hemen kalkacak mı?
TBMM'nin düzenlemeleri kabul etmesi, Türk vatandaşlarının ertesi gün Schengen bölgesine vizesiz seyahat edebileceği anlamına gelmiyor. Türkiye'nin gerekli yasal ve idari adımları tamamlamasının ardından Avrupa Komisyonunun kriterlerin karşılanıp karşılanmadığını değerlendirmesi gerekiyor. Bu değerlendirmede yükümlülüklerin eksiksiz yerine getirilip getirilmediği ele alınacak.
Vize muafiyetinin yürürlüğe girebilmesi için Avrupa Parlamentosu ile Avrupa Birliği Konseyinin de gerekli kararları alması gerekiyor. Bu nedenle süreç hem Türkiye'deki yasama çalışmalarına hem de AB kurumlarının değerlendirmelerine bağlı. Şu ana kadar vize zorunluluğunun kaldırılacağı kesin bir tarih açıklanmadı. Resmî kararlar tamamlanana kadar Türk vatandaşlarının Schengen ülkelerine seyahatlerinde mevcut vize uygulaması devam edecek.



