İran Meclisi Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu, Hürmüz Boğazı’ndan geçen gemilerle ilgili dikkat çeken bir düzenlemeye imza attı. Komisyon, boğazdan geçiş yapan gemilere sunulan güvenlik, yakıt, sigorta, çevre ve diğer hizmetler karşılığında ücret alınmasını öngören tasarının 3’üncü maddesini kabul etti.
Düzenlemenin yasalaşması halinde, belirlenen hizmetlerden yararlanan gemilerden ücret tahsil edilmesinin önü açılacak.
Komisyon Sözcüsü açıkladı!
İran basınında yer alan haberlere göre, “Hürmüz Boğazı’nın Güvenliğinin ve Kalkınmasının Sağlanmasına Yönelik Stratejik Eylem Planı” başlıklı tasarının görüşmeleri İran Meclisi Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonunda devam etti. Komisyon Sözcüsü Hasan Kaşkavi, daha önce görüşülmesi ertelenen 3’üncü maddenin yapılan toplantıda kabul edildiğini açıkladı. Kabul edilen maddeyle birlikte Hürmüz Boğazı’nda gemilere sağlanan denizcilik, çevre, özel durumlarda yakıt ikmali, sigorta, güvenlik ve diğer hizmetlerin ücretlendirilmesi planlanıyor.
Hürmüz’den Gelir Elde Edilecek!
Kaşkavi, söz konusu ücretlerin Hürmüz Boğazı’ndan geçmesine izin verilen ülkelerin gemilerinden tahsil edileceğini belirtti. Ödemelerin İran riyali üzerinden yapılabileceği gibi Tahran yönetiminin belirleyeceği başka bir para birimiyle de gerçekleştirilebileceği ifade edildi. Böylece İran, stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı’ndaki hizmetlerden elde edilecek gelir konusunda yeni bir uygulamayı gündemine almış oldu.
Kıyı Hakkı Da Konuşuldu
Tasarıda yalnızca ücretlendirme konusu değil, boğaza kıyısı bulunan ülkelerin hakları da ele alındı. Kaşkavi, uluslararası hukuk ve kurallar çerçevesinde deniz ulaşımı özgürlüğünün tanındığını, kıyı ülkelerinin güvenlik ve egemenliklerine saygı gösterilmesinin esas alındığını söyledi. Bu hakların ihlal edilmemesine yönelik hükümlerin de tasarıda yer aldığını aktardı.
“Güvenlik İhlali Yapılmamalı”
Kaşkavi ayrıca Hürmüz Boğazı ve Basra Körfezi’nin kendine özgü şartları bulunduğunu belirtti. Umman’ın 1982 tarihli Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi’ni kabul etmesinin ardından siyasi bir bildiri yayımladığını hatırlatan Kaşkavi, sözleşme hükümlerinin ülkesinin ulusal egemenliği ve güvenliğini ihlal etmemesi gerektiğini vurguladı. Düzenlemenin bundan sonraki süreçte Meclis Genel Kurulunda görüşülmesi bekleniyor.
