Ekonomist ve Vergi Uzmanı Deniz Eresen’in hazırladığı hesaplamaya göre, büyükşehirlerde tek başına yaşayan bir emeklinin, eski bir binada ve merkeze uzak 1+1 kiralık evde en temel ihtiyaçlarını karşılayabilmesi için ayda en az 33 bin 500 liraya ihtiyacı var. Buna göre en düşük emekli aylığı ile zorunlu harcamalar arasında yaklaşık 10 bin liralık fark oluşuyor.
EN BÜYÜK PAY KİRAYA GİDİYOR
Hesaplamada en yüksek gider kalemi kira olarak öne çıkıyor. Yaklaşık 18 bin liralık kira bedeli, büyükşehirlerde ancak eski binalarda ve merkeze uzak mahallelerde bulunan küçük daireler için yeterli olabiliyor.
Kayseri’de de son dönemde kiralardaki yükseliş, emeklilerin bütçesini en fazla zorlayan başlıkların başında geliyor. Maaşın önemli bir kısmı daha ayın ilk günlerinde ev kirasına ayrılıyor. Geriye kalan gelir ise mutfak masrafı, faturalar ve diğer zorunlu ihtiyaçlar arasında paylaştırılıyor.
MUTFAK MASRAFI DA ARTIYOR
Barınma giderlerinin ardından en yüksek harcama kalemini gıda oluşturuyor. Günlük ihtiyaçlar için ayrılması gereken bütçe yaklaşık 8 bin lira olarak hesaplanırken, elektrik, su, doğalgaz, internet ve telefon faturaları da ortalama 3 bin lirayı buluyor.
Bunlara ulaşım, sağlık, temizlik ürünleri ve beklenmedik harcamalar eklendiğinde aylık zorunlu gider 33 bin 500 liraya ulaşıyor. Üstelik bu hesaplamaya tatil, restoran harcaması, otomobil gideri ya da özel hastane masrafları dahil edilmiyor.
ALIŞVERİŞ LİSTESİ HER AY DAHA FAZLA KÜÇÜLÜYOR
Kayseri’de pazara ve markete çıkan birçok emekli, alışverişini fiyatlara göre şekillendiriyor. Önceden sepete giren bazı ürünler artık alınmıyor ya da daha az tercih ediliyor. Özellikle et, balık ve diğer protein kaynaklı gıdalar, bütçeyi zorlayan ürünler arasında gösteriliyor.
Artan maliyetler nedeniyle giyim alışverişi erteleniyor, ev içindeki harcamalarda tasarruf yolları aranıyor. Kış aylarında doğalgaz tüketimini azaltan, yaz aylarında ise elektrik kullanımını kısmaya çalışan emekliler, faturaları kontrol altında tutmaya çalışıyor.
GELİR İLE GİDER ARASINDAKİ MAKAS AÇILMAYA DEVAM EDİYOR
Ekonomist ve Vergi Uzmanı Deniz Eresen’in hesaplaması, mevcut emekli aylığının büyükşehirlerde tek başına yaşayan bir kişinin en temel ihtiyaçlarını karşılamakta yetersiz kaldığını ortaya koyuyor. Kayseri’de de kira, gıda ve faturalardaki artış dikkate alındığında, emeklilerin bütçesindeki yükün hafiflemediği görülüyor.
Gelir ile zorunlu harcamalar arasındaki fark büyüdükçe, birçok emekli harcamalarını kısmak zorunda kalıyor. Uzmanlar ise özellikle sabit gelirle yaşayan kesimin alım gücündeki gerilemenin, önümüzdeki süreçte de yakından takip edilmesi gereken ekonomik başlıklardan biri olmayı sürdüreceğini belirtiyor.
