Kayseri’nin Develi ilçesinde bulunan Öksüt Altın Madeni, yıllardır bilimsel araştırmalara konu olan altın-bakır cevherleşmesiyle dikkat çekiyor. 2017 tarihli çalışmalarda Keltepe ve Güneytepe zonları için toplam yaklaşık 1 milyon 125 bin ons altın içeriği hesaplanırken, 2024 sonu teknik raporlamasında kanıtlanmış ve muhtemel altın rezervi 662 bin ons olarak açıklandı. İki rakam arasındaki fark, bir yatağın jeolojik potansiyeli ile ekonomik olarak çıkarılabilir rezervi arasındaki ayrımı ortaya koydu.
Kayseri’nin Develi ilçesinde yer alan Öksüt Altın Madeni, bölgenin jeolojik zenginliği ve altın potansiyeliyle öne çıkan sahalar arasında bulunuyor. Ancak madendeki altın miktarına ilişkin rakamlar değerlendirilirken bilimsel araştırmalarda ortaya konulan tahminler ve işletilebilir rezerv verileri dikkat ekiyor.
Öksüt yatağı üzerine yapılan araştırmalar, sahada farklı özelliklere sahip yedi potansiyel cevher zonu bulunduğunu gösteriyor. Bu zonlar arasında özellikle Keltepe ve Güneytepe, altın miktarına ilişkin hesaplamalar bakımından öne çıkıyor.
Öksüt Altın Madeni’nde Yedi Potansiyel Cevher Zonu Belirlendi
Jeolog Ali Aluç’un 2017 tarihli yüksek lisans tezinde Öksüt yatağındaki cevherleşme yedi ayrı zon üzerinden incelendi. Araştırmada Keltepe, Keltepe KB, Boztepe, Boztepe B, Büyüktepe, Güneytepe ve Yelibelentepe isimleriyle tanımlanan bu alanların jeolojik özellikleri ele alındı.
Altın içeriği, cevherin dağılımı ve ekonomik açıdan taşıdığı önem bakımından farklılık gösteren alanlar arasında Keltepe ve Güneytepe dikkat çekiyor.
Bir sahada birden fazla cevher zonunun belirlenmesi, bu alanların tümünde aynı miktarda altın bulunduğu anlamına gelmiyor. Sondajlar, kaya örnekleri ve mineral incelemeleriyle altının hangi kayaçlarda yoğunlaştığı, cevherli alanların derinlik boyunca devam edip etmediği ve çıkarılabilir miktarın ne olabileceği araştırılıyor.
Keltepe İçin 1 Milyon Ons Altın Tahmini
2017 tarihli akademik çalışmada Keltepe zonu için yaklaşık 22,8 milyon ton cevher ve ton başına ortalama 1,4 gram altın tenörü hesaplandı. Bu değerler üzerinden yapılan tahmin, yaklaşık 1 milyon ons altın içeriğine karşılık geliyor.
Hesaplamada kullanılan miktar ve tenör birlikte değerlendirildiğinde, Keltepe’deki cevherin içerdiği altın yaklaşık 31,9 ton seviyesinde bulunuyor. Ons karşılığı ise yuvarlamaya ve kullanılan hesaplama değerlerine bağlı olarak yaklaşık 1 milyon ons düzeyinde ifade ediliyor.
Güneytepe’de Yaklaşık 125 Bin Ons Altın Hesaplandı
Aynı çalışmada incelenen bir diğer önemli alan Güneytepe oldu. Bu zon için yaklaşık 3,3 milyon ton cevher ve ton başına ortalama 1,2 gram altın tenörü bildirildi.
Bu veriler, yaklaşık 125 bin ons altın içeriğine karşılık geliyor. Ton ve tenör üzerinden yapılan hesaplamayla bulunan miktar yaklaşık 4 ton seviyesinde olsa da bilimsel çalışmada verilen tahmin, kullanılan değerlerin hassasiyetine göre değerlendiriliyor.
Keltepe ve Güneytepe için bildirilen tahminler birlikte ele alındığında toplam yaklaşık 1 milyon 125 bin ons altın içeriği ortaya çıkıyor. Bu miktar yaklaşık 35 ton altına karşılık geliyor.
Ancak bu toplam, 2017 tarihli çalışmada söz konusu iki zon için verilen değerlerin bir araya getirilmesiyle elde ediliyor. Günümüzde geçerli işletilebilir rezerv miktarını göstermiyor.
Öksüt Yatağı Nasıl Oluştu? Milyonlarca Yıllık Jeolojik Süreç
Öksüt Altın Madeni, jeoloji literatüründe yüksek sülfidasyonlu epitermal altın-bakır yatağı olarak sınıflandırılıyor. Bu tanım, altının hangi jeolojik koşullarda oluştuğunu ve cevherleşmenin hangi mineral topluluklarıyla ilişkili olduğunu açıklıyor.
Yatağın oluşumunda Develidağ Volkanik Kompleksi bünyesindeki andezitik kayaçlar ve magmatik faaliyetlerle bağlantılı sıcak hidrotermal akışkanlar etkili oldu. Kayaçların içinden geçen bu akışkanlar, çevrelerindeki minerallerle etkileşime girerek kimyasal ve mineralojik değişimlere yol açtı.
Kırıklar ve breş adı verilen parçalanmış kayaç toplulukları, akışkanların hareketini kolaylaştırdı. Bu alanlarda kuvars, alunit ve pirit gibi mineraller gelişirken altın da hidrotermal sistem içerisinde kayaçlara yerleşti. Daha sonraki oksidasyon süreçleri ise bazı sülfürlü minerallerin değişmesine ve altının bir bölümünün serbestleşmesine neden oldu.
2017 tarihli tez ile 2020 ve 2021 yıllarında yayımlanan bilimsel çalışmalar, Öksüt’teki cevherleşmenin bu jeolojik süreçlerle bağlantısını ortaya koyuyor.
