Kayseri’nin Kocasinan ilçesinde bulunan ve 7,7 milyon yıllık geçmişe ışık tutan Taşhan bölgesindeki fosil kazıları, bu yıl beklenmedik bir engelle karşılaştı. Bölgede etkili olan yağışların ardından Yamula Barajı’nda su seviyesinin yükselmesi, kazı alanının sular altında kalmasına neden oldu. Geçtiğimiz yıl önemli fosil buluntularına ulaşılan bölgede yeni sezon çalışmalarının planlanan tarihte başlaması mümkün olmadı. Bilim insanları, su seviyesinin düşmesiyle birlikte çalışmaların yeniden başlatılmasını hedefliyor.
GEÇEN SEZON ÖNEMLİ BULGULAR ELDE EDİLDİ
Kayseri’de milyonlarca yıllık geçmişe sahip Taşhan bölgesinde yürütülen kazılar, geçtiğimiz sezon bilim dünyası açısından dikkat çekici sonuçlar ortaya koydu. Kazı çalışmalarında çok sayıda fosil gün yüzüne çıkarılırken, son araştırmalarda daha önce bölgede tespit edilen türlerden daha genç olduğu değerlendirilen bir canlıya ait 103 fosil parçası bulundu. Özellikle büyük memeli hayvanlara ait kalıntılar, bölgenin tarih öncesi yaşamına ilişkin önemli veriler sundu.
Uzman Antropolog Ömer Dağ, geçen yılın oldukça verimli geçtiğini belirterek, “2025 kazılarımız verimli geçmişti. Tek kazı sezonunda üç tane fil kafatası bulduk. Megafauna dediğimiz büyük örnekleri tek sezonda bu kadar yoğun bir şekilde bulmak bizi mutlu etti. 2026 yılında da hedeflerimiz bu yöndeydi” dedi.
YAĞIŞLAR SONRASI SU SEVİYESİ BEKLENENDEN FAZLA YÜKSELDİ
Bu yıl yağışların mevsim normallerinin üzerinde seyretmesi, Yamula Barajı’ndaki su miktarını da artırdı. Baraj kenarında bulunan kazı alanına kadar ulaşan sular, ekiplerin çalışmalara başlamasını engelledi. Su seviyesinin düşmesini bekleyen araştırmacılar, alanın yeniden ortaya çıkmasının ardından kazı faaliyetlerini sürdürmeyi planlıyor.
Yaşanan durumu değerlendiren Ömer Dağ, “Fakat baraj kenarında çalışıyoruz. Bu sene bol yağışlı geçtiği için su seviyesi yükselmişti. Kazı alanımıza kadar su seviyesi yükselmiş vaziyette. Bundan dolayı da bu sene kazımıza planladığımız tarihte başlayamadık. Su seviyesi çekildikten sonra eğer kazı alanımız ortaya çıkarsa kazı çalışmalarına başlamayı planlıyoruz” ifadelerini kullandı.
Dağ ayrıca, “Lokaliteye ulaştığı seviye aslında ilk baraj tutulmaya başlandığında maksimum seviye bir sınır belirlemiş baraj yapımında mühendisler. Şu anda o seviyede aslında suyun yüksekliği” dedi.
SU HAREKETLERİ YENİ FOSİLLERİ ORTAYA ÇIKARABİLİR
2018 yılından bu yana bölgede yürütülen çalışmalarda aktif görev aldığını belirten Dağ, ilk kez bu kadar yüksek bir su seviyesiyle karşılaştıklarını söyledi. “2018 yılından beri aslında biz kazı çalışmalarımızı burada gerçekleştiriyoruz. 2018 yılından beri ben bu kazılarda aktif görev yapıyorum. İlk defa bu kadar suyun yükseldiğini, bu seviyelere geldiğini gördük” diyen Dağ, suyun yükselmesinin kendileri için sürpriz olduğunu ifade etti.
Öte yandan uzmanlar, su seviyesindeki değişimin yeni fosillerin ortaya çıkmasına da katkı sağlayabileceğini düşünüyor. Dağ, “Tabii ki de suların aslında alçalıp yükselmesi tamamen bizim açımızdan olumlu sonuç doğuruyor. Çünkü suyun alçalıp yükselmesi yeni yeni fosillerin ortaya çıkmasına sebep olabiliyor. Hatta ilk geldiğimiz senelerde de barajın kurulmasıyla beraber miyosen çökelde tabakaların suyun yükselmesi ve alçalmasıyla, o suyun aşındırmasıyla beraber fosiller ortaya çıkmıştı. Yine öyle bir manzarayla karşılaşabiliriz” ifadelerini kullandı.
Araştırmacılar, Yamula Barajı’ndaki su seviyesinin uygun seviyeye gerilemesinin ardından milyonlarca yıllık geçmişe sahip bölgede kazı çalışmalarını yeniden başlatmayı hedefliyor.
