TBMM'deki yasama sürecinin tamamlanmasının ardından Terörsüz Türkiye sürecinde yeni dönem başladı. Bundan sonraki takvimde silahların teslim edilmesi, örgütün feshedildiğinin güvenlik birimlerince teyit edilmesi ve Millî Güvenlik Kurulu (MGK) aşaması öne çıkıyor.
Sahadaki sürecin planlandığı şekilde ilerlemesi durumunda eylül sonuna kadar silah bırakma işlemlerinin tamamlanması, ardından gerekli hukuki ve idari mekanizmaların devreye alınması bekleniyor.
Silahların teslimi
Yeni dönemin en önemli başlığını PKK'nın silahlı varlığının tamamen sona erdirilmesi oluşturuyor. Planlamaya göre yalnızca belirli grupların sembolik olarak silah bırakması yeterli olmayacak. Örgütün silahlı faaliyetlerini sona erdirdiğinin, silahların teslim edildiğinin ve sahadaki örgütsel yapının tasfiye edildiğinin ilgili güvenlik kurumlarınca teyit edilmesi gerekiyor.
Bu nedenle TBMM'deki düzenlemenin ardından sürecin odağı siyasetten büyük ölçüde sahadaki uygulamaya kaymış durumda.
Öcalan'dan yeni silah bırakma çağrısı bekleniyor
Sürecin önümüzdeki günlerdeki önemli gelişmelerinden birinin Abdullah Öcalan tarafından yapılması beklenen yeni çağrı olması öngörülüyor. Güvenlik bürokrasisine dayandırılan bilgilere göre Öcalan'ın örgüt mensuplarına ellerindeki silahları belirlenen noktalara teslim etmeleri ve Türkiye'ye dönmeleri yönünde çağrıda bulunması bekleniyor.
Kandil'deki örgüt yönetiminin de kullanılan mağaraların boşaltılması ve lojistik unsurların teslim edilmesine ilişkin sürecin nasıl yürütüleceği konusunda açıklama yapabileceği belirtiliyor.
Silah bırakma ne zaman tamamlanacak?
Mevcut planlamada PKK unsurlarının silah bırakması, mağaraların boşaltılması ve lojistik malzemelerin teslim edilmesi için yaklaşık 1,5 ila 2 aylık bir takvim öngörülüyor. Takvimin aksamadan ilerlemesi halinde silah teslimlerinin 2026 Eylül ayının sonuna kadar büyük ölçüde tamamlanması hedefleniyor.
Ancak sonraki aşamaya geçilmesi yalnızca belirlenen tarihin gelmesine bağlı olmayacak. Güvenlik kurumlarının sahadaki durumu doğrulaması belirleyici olacak.
MGK kararı kritik eşik olacak
Silah bırakma ve örgütsel tasfiye sürecinin tamamlandığının tespit edilmesinin ardından gözler Millî Güvenlik Kurulu'na çevrilecek. Öngörülen mekanizmada örgütün feshedildiğine ve silahlı yapının sona erdiğine ilişkin güvenlik değerlendirmelerinin MGK gündemine gelmesi bekleniyor. Gerekli teyit ve karar süreçlerinin tamamlanması, düzenleme kapsamında öngörülen sonraki hukuki adımlar açısından kritik eşik olacak.
Silahlar nerede teslim edilecek?
Sürecin dikkat çeken başlıklarından biri de Irak'ta bulunan örgüt mensuplarının silahlarını nerede teslim edeceği. Planlamada Erbil ve Süleymaniye öne çıkıyor.
MİT ve ilgili kurumların Irak merkezi yönetimi, Irak Kürt Bölgesel Yönetimi ve bölgedeki diğer muhataplarla yürüttüğü temasların ardından bir teslim mekanizmasının oluşturulması üzerinde duruluyor.
Irak'taki örgüt mensuplarının Erbil ve Süleymaniye'de belirlenen özel birimlere başvurarak silahlarını teslim etmeleri bekleniyor.
Ekim ayında yeni aşamaya geçilebilir
Sahadaki silahsızlanma sürecinin eylül sonuna kadar tamamlanması ve gerekli güvenlik teyitlerinin ardından MGK aşamasının sonuçlanması halinde Ekim 2026 itibarıyla düzenlemenin uygulama safhasında yeni bir döneme girilmesi öngörülüyor.
Böylece süreçteki ağırlık silahların bırakılmasından, düzenlemenin kapsamına giren kişiler hakkında uygulanacak hukuki mekanizmalara kayacak.
Süreci iki ayrı mekanizma takip edecek
Uygulamanın hem güvenlik hem de siyasi boyutunun takip edilmesi amacıyla iki ayrı mekanizmanın görev yapması öngörülüyor. Yürütme tarafındaki mekanizmanın Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında çalışması; Adalet, İçişleri, Dışişleri ve Millî Savunma bakanlıkları ile MİT ve ilgili güvenlik kurumlarının süreçte yer alması planlanıyor.
Bunun yanında TBMM bünyesinde siyasi parti temsilcilerinin katılacağı bir izleme mekanizmasıyla gelişmelerin Meclis tarafından da takip edilmesi öngörülüyor.
Yasadan yararlanmak isteyenler için 6 aylık süre
Sürecin gerekli aşamaları tamamlandıktan sonra düzenleme kapsamına girecek kişiler açısından 6 aylık başvuru süresinin başlaması planlanıyor.Düzenlemede suç ve cezanın niteliğine göre farklı hukuki mekanizmalar bulunuyor. Buna göre belirli koşulların sağlanması durumunda bazı cezaların ertelenmesi, devam eden soruşturma ve davaların askıya alınması ve şartları karşılayan bazı hükümlüler açısından tahliye imkanının gündeme gelmesi söz konusu olacak.
Düzenlemenin genel veya kalıcı bir af olarak uygulanmaması ise sürecin temel ilkelerinden biri olarak öne çıkıyor.
Ertelemeden yararlanan bir kişinin belirlenen dönem içerisinde yeniden terör suçu işlemesi halinde sağlanan hukuki imkanların ortadan kalkması ve cezanın infaz edilmesi öngörülüyor.
Siyaset yasağı da uygulanacak
Düzenlemeden yararlanan kişiler açısından yalnızca ceza hukuku hükümleri uygulanmayacak. Kapsama giren kişilere durumlarına göre 2 ila 3 yıl arasında siyasi faaliyette bulunma yasağı getirilmesi de öngörülen tedbirler arasında bulunuyor.
Terörsüz Türkiye sürecinde şimdi ne olacak?
TBMM aşamasının ardından sürecin önündeki en önemli sınav sahadaki silahsızlanmanın tamamlanması olacak. Takvimin planlandığı şekilde işlemesi halinde önce PKK mensuplarının silahlarını teslim etmesi ve örgütsel yapının tasfiye edilmesi, ardından güvenlik kurumlarının bunu doğrulaması ve MGK aşamasına geçilmesi bekleniyor.
Bu nedenle Ağustos-Eylül 2026 dönemi Terörsüz Türkiye sürecinin en kritik dönemlerinden biri olacak. Silahların tamamen teslim edildiğinin teyit edilmesi halinde ise ekim ayından itibaren sürecin güvenlik boyutundan hukuki uygulama boyutuna doğru ilerlemesi bekleniyor.
