Deniz Postası / Kayseri Haber - Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) İl Müdürü Mustafa Türkoğlu, SGK Haftası dolayısıyla yayınladığı basın açıklamasında kayıt dışı çalışmanın olumsuz etkilerine değinerek, “Kayıt dışı istihdam, toplumun sosyal ve ekonomik değerleri üzerinde çok yönlü olumsuz etkilere neden olmakta; hem çalışanlar hem işverenler hem de devlet açısından ciddi sonuçlar doğurmaktadır" dedi.
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) İl Müdürü Mustafa Türkoğlu, SGK Haftası dolayısıyla bir basın açıklaması yaptı. Açıklamada kayıt dışı istihdamın olumsuz etkilerine değinildi.
'Kayıt Dışı İstihdam Ciddi Sonuçlar Doğurmaktadır'
Müdür Türkoğlu tarafından yapılan açıklamada, “Kayıt dışı istihdam, çalışanların Sosyal Güvenlik Kurumuna hiç bildirilmemesi ya da çalışma gün veya ücretlerinin eksik bildirilmesidir. Yani sigortasız işçi çalıştırma durumunda olduğu gibi, çalışma sürelerinin veya ödenen ücretlerin eksik bildirilmesi de kayıt dışı istihdam olarak değerlendirilmektedir. Çalışanların sigortalı olarak çalıştırılmaları anayasal bir hak olmakla birlikte hem çalışanlar hem de işverenler açısından yasal bir zorunluluktur. İşverenlerin sigortasız istihdam sağlama hakkı bulunmadığı gibi, çalışanların da kendi rızalarıyla dahi olsa bu haktan feragat ederek sigortasız çalışmayı talep etmeleri hukuken mümkün değildir. Çalışanların sigortasız çalışma taleplerinin kabul edilmesi, işverenler açısından iyi niyetle yapılmış bir esneklik gibi görünse de ciddi yasal ve mali riskler barındırmaktadır. İşletmelerimizin bu tür talepler karşısında mevzuattan taviz vermemesi büyük önem taşımaktadır” ifadelerine yer verildi.
Kayıt Dışı İstihdamın Çalışanlara Etkileri
Açıklamanın devamında, “Kayıt dışı istihdam, toplumun sosyal ve ekonomik değerleri üzerinde çok yönlü olumsuz etkilere neden olmakta; hem çalışanlar hem işverenler hem de devlet açısından ciddi sonuçlar doğurmaktadır. Bu kapsamda kayıt dışı çalışan bir kişi: • Geleceğin en önemli teminatı olan emeklilik hakkından mahrum kalır. • Olası bir iş göremezlik durumunda malullük aylığına hak kazanamaz. • Vefatı hâlinde, geride bıraktığı ailesi (eş ve çocukları) ölüm aylığı güvencesinden yoksun kalır. • Beklenmedik iş kayıplarında ekonomik bir kalkan olan işsizlik sigortasından faydalanamaz. • Kendisi ve ailesi için sağlık hizmetlerinden doğrudan yararlanma hakkını riske atarak, Genel Sağlık Sigortası (GSS) primlerini kendi bütçesinden ödemek durumunda kalır. • İş kazası ve meslek hastalıklarına karşı yasal olarak sağlanan koruyucu önlemlerden ve olası kaza anında sunulan maddi/sağlık güvencelerinden uzak, büyük bir risk altında çalışmak zorunda bırakılır. Kayıt dışı istihdam, bireyleri yalnızca sosyal güvenlik şemsiyesinden değil, aynı zamanda iş mevzuatının sağladığı temel güvencelerden de koparmaktadır. Bu durumdaki çalışanlar; kıdem ve ihbar tazminatı, yıllık ücretli izin, hafta tatili ve analık izni gibi en temel özlük haklarından mahrum bırakılarak, kayıtlı istihdamın sağladığı adil ücret standartlarının gerisinde ve güvencesiz koşullarda çalışmaya maruz kalmaktadır. Sosyal güvenlik uygulamalarında asıl amacın cezalandırmak değil, rehberlik odaklı bir yaklaşımla işletmelerin sürdürülebilir ve güvenli bir zeminde büyümesini desteklemek olduğu vurgulanmalıdır” ifadeleri yer aldı.
İşletmeler Açısından Kayıt Dışı İstihdamın Riskleri
Kayıt dışı istihdamın işletmelere olan olumsuz etkisine de vurgu yapan Müdür Türkoğlu, “Bununla birlikte, kayıt dışı istihdamın, yarattığı anlık ve yanıltıcı kazancın aksine, işletmeleri telafisi güç mali risklere sürüklediği göz ardı edilmemelidir. Kayıt dışı çalışmanın tespit edilmesi halinde işletmeler; yüksek idari para cezaları, prim teşviklerinin iptali ve olası iş kazalarında doğacak ağır yasal yükümlülükler gibi ticari faaliyetleri durma noktasına getirebilecek ciddi yaptırımlarla yüzleşmektedir. Bu bağlamda işverenlerin, söz konusu riskleri almak yerine sunulan istihdam teşviklerinden faydalanarak güvenli bir büyüme yolunu tercih etmeleri büyük önem taşımaktadır" dedi.
Bilgi Edinme, İhbar ve Şikâyet Kanalları
Çalışanlar, çalışmalarının SGK’ya bildirilip bildirilmediğini öğrenmek için;
• www.turkiye.gov.tr
adresinden e-Devlet şifresi ile sorgulama yapabilir,
• ALO 170 Çalışma ve Sosyal Güvenlik İletişim Merkezi’ni 7/24 arayabilir,
• SGK İl Müdürlükleri veya Sosyal Güvenlik Merkezlerine şahsen başvurabilir.
Ücret Ödemelerinde Banka Zorunluluğu ve Şeffaflık
Çalışma hayatında şeffaflığın sağlanması ve çalışan haklarının korunması amacıyla ücret ödemelerinin banka aracılığıyla yapılması büyük önem taşımaktadır.
Mevzuata göre Türkiye genelinde 3 ve daha fazla işçi çalıştıran işletmelerde, tüm ücret ödemelerinin banka üzerinden yapılması zorunludur. Bu kurala uymayan işletmeler idari para cezaları ile karşı karşıya kalmaktadır.
'Kayıtlı İstihdam Geleceğe Yapılan En Büyük Yatırımdır'
Açıklamanın sonunda Türkoğlu;
“Kayıtlı istihdam, sadece yasal bir zorunluluk değil; ülkemizin aydınlık yarınlarına, çocuklarımızın geleceğine ve işletmelerimizin sürdürülebilirliğine yapılan en büyük yatırımdır. Sosyal Güvenlik Haftası kapsamında tüm tarafları bu ortak sorumluluğa sahip çıkmaya davet ediyoruz” ifadelerini kullandı.
