Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi (TES) ile ilgili tartışmalar sürerken, yeni Orta Vadeli Program’da (OVP) sisteme ilişkin herhangi bir başlığın yer almaması dikkat çekti. Türkiye Gazetesi yazarı İsa Karakaş, daha önce TES’in mevcut ekonomik ve sosyal koşullarda hayata geçirilemeyeceğini ifade ettiğini hatırlatarak, yeni OVP’de sistemin izine rastlanmadığını değerlendirdi.
Karakaş, yazısında TES’in geçmişten bugüne uzanan takvimini ve ertelenme sürecini ele aldı. Sistemin hayata geçirilmesine yönelik hedeflerin birkaç kez ileri bir tarihe taşındığını belirten Karakaş, son OVP’de ise TES başlığının tamamen gündemden çıktığını savundu.
TES’İN TAKVİMİ BİRKAÇ KEZ DEĞİŞTİ
Karakaş’ın değerlendirmesine göre, 2023 yılında Resmî Gazete’de yayımlanan OVP’de Otomatik Katılım Sistemi’nin (OKS) işveren katkılı TES’e dönüştürülmesi için 2024 sonbaharı hedef olarak gösterildi.
Ancak bu tarihte beklenen dönüşüm gerçekleşmedi. Hedef daha sonra 2025 yılına ertelendi. Ardından 2026 yılı Cumhurbaşkanlığı Programı ile takvim bir kez daha ileriye taşındı.
Karakaş, süreç boyunca OKS’nin işveren katkısının da dahil edilmesiyle ikinci basamak emeklilik sistemine dönüştürüleceğine ilişkin ifadelerin kullanıldığını, ancak buna rağmen kamuoyuna sunulmuş net bir kanun teklifinin veya taslak metnin ortaya çıkmadığını belirtti.
MECLİS TAKVİMİ DE SÜRECİ ETKİLEDİ
Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin tatile girmesi ve yeni yasama döneminin ardından bütçe görüşmelerinin başlayacak olması nedeniyle TES için mevzuat hazırlıklarının hayata geçirilmesinin zorlaştığı ifade edildi.
Karakaş’a göre, sürekli ertelenen takvim ve mevzuat altyapısının oluşturulamaması sonucunda TES’in yeni OVP’de yer almaması dikkat çekici bir gelişme olarak öne çıktı.
ASGARİ ÜCRET VE AÇLIK SINIRI ARASINDAKİ FARKA DİKKAT ÇEKTİ
TES’in çalışanlar açısından oluşturabileceği maliyete de değinen Karakaş, mevcut ekonomik koşullara ilişkin rakamları gündeme taşıdı.
Karakaş’ın aktardığı verilere göre asgari ücret 28 bin 75 TL seviyesinde bulunurken, açlık sınırı 37 bin 388 TL’ye ulaştı. Böylece iki rakam arasındaki fark 9 bin 313 TL olarak hesaplandı.
Mevcut kesintilere yüzde 3 oranında TES kesintisinin eklenmesi durumunda ise çalışanın eline geçecek net ücretin 27 bin 84 TL’ye gerileyeceği belirtildi.
İŞVERENİN PRİM YÜKÜ DE GÜNDEMDE
TES’in yalnızca çalışanlar açısından değil, işverenler bakımından da ek maliyet oluşturacağı değerlendirmesi yapıldı.
Karakaş, SGK ve işsizlik primlerinin toplam oranının Ocak 2026 itibarıyla yüzde 38,75 seviyesine yükseldiğine dikkat çekti. TES’in uygulanması halinde yüzde 3 işçi ve yüzde 3 işveren katkısının eklenmesiyle toplam prim yükünün yüzde 44,75’e çıkacağı hesaplandı.
Karakaş, ekonomik koşullar, çalışanların gelir seviyesi ve işverenlerin maliyetleri birlikte değerlendirildiğinde TES’in uygulanmasının önemli bir mali yük oluşturabileceği görüşünü yazısında dile getirdi.
