Zirvenin başlamasına saatler kala kameraların karşısına geçen Trump, İran ile yürütülen ateşkes sürecinin artık sona erdiğini söyledi. Orta Doğu’daki gerilimi yeniden yükseltecek bu sözler, zirvenin ana gündem başlıklarından biri haline geldi.
Beştepe’de yapılacak toplantıda Ukrayna-Rusya savaşı, İran ile İsrail arasında yaşanan son gelişmeler, Hürmüz Boğazı’nın durumu ve NATO’nun yeni güvenlik stratejisi ele alınacak. Ancak Trump’ın zirve öncesindeki sert mesajları, diplomatik gündemin yönünü değiştirdi.
“BANA GÖRE ATEŞKES ARTIK BİTTİ”
Basın mensuplarının İran ile ateşkese ilişkin sorusunu yanıtlayan Trump, sürecin fiilen sona erdiğini savundu.
“Bana göre ateşkes bitti.” diyen ABD Başkanı, İran’ın anlaşmaya uymadığını öne sürdü. Washington yönetiminin düzenlediği saldırıların da bu nedenle kaçınılmaz olduğunu iddia etti.
Trump, İran yönetimini ağır ifadelerle eleştirirken, Tahran’ın nükleer silaha sahip olması halinde bunu kullanacağını düşündüğünü söyledi. Görüşmelerin teknik olarak devam ettiğini belirten ABD Başkanı, bu temasların artık bir anlam taşımadığını ifade etti.
“ARTIK GÖRÜŞMELER UMURUMDA DEĞİL”
İran’la yürütülen diplomatik sürece ilişkin de konuşan Trump, arabulucuların temaslarını sürdüreceğini ancak kendisinin bu görüşmelerden umutlu olmadığını dile getirdi.
“Artık görüşmeler umurumda değil.” sözleriyle dikkat çeken Trump, İran yönetimi için sert ifadeler kullandı. Bölgedeki tehdidin büyümeden ortadan kaldırılması gerektiğini savunan ABD Başkanı, İran’ın uluslararası güvenlik açısından risk oluşturduğunu öne sürdü.
ERDOĞAN VE F-35 MESAJI
Açıklamalarında Türkiye’ye de değinen Trump, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile ilgili olumlu ifadeler kullandı.
Erdoğan’ın anlaşılması kolay ve mantıklı bir lider olduğunu söyleyen Trump, Türkiye’nin F-35 savaş uçağı programına yeniden dahil olacağını ve uçakları alacağını da dile getirdi.
Trump, aynı değerlendirmesinde İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu hakkında da benzer ifadeler kullanarak iki lideri övdü.
NATO’YA ELEŞTİRİ: “BİZİ YALNIZ BIRAKTILAR”
ABD Başkanı’nın hedefinde yalnızca İran yoktu.
Trump, İran’a yönelik operasyonlar sırasında NATO müttefiklerinden beklediği desteği alamadığını savundu. İttifakın ABD’yi yalnız bıraktığını söyleyen Trump, özellikle İspanya’yı sert sözlerle eleştirdi.
İngiltere’nin de İran operasyonlarında üslerini ABD’nin kullanımına açmadığını iddia eden Trump, NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile operasyon öncesinde özellikle görüşmediğini belirtti. Bunun nedenini ise “NATO’nun nasıl hareket edeceğini görmek istemesi” şeklinde açıkladı.
GRÖNLAND AÇIKLAMASI YENİDEN GÜNDEMDE
Trump, konuşmasında Grönland konusunu da yeniden gündeme taşıdı.
Adanın stratejik önemine dikkat çeken ABD Başkanı, Grönland’ın Danimarka için vazgeçilmez olmadığını savundu. İkinci Dünya Savaşı döneminde ABD’nin kontrolüne geçen adanın daha sonra Danimarka’ya bırakılmasını ise yanlış bir karar olarak değerlendirdi.
GÖZLER ANKARA’DAKİ KRİTİK ZİRVEDE
NATO liderleri bugün Ankara’da bir araya gelerek ittifakın geleceğini şekillendirecek başlıkları masaya yatıracak.
Toplantıda Ukrayna-Rusya savaşındaki son durum, Orta Doğu’da artan gerilim, Hürmüz Boğazı’nın yeniden ulaşıma açılması ve ABD’nin NATO içindeki güvenlik yükünü azaltma planı değerlendirilecek.
Ancak zirve başlamadan önce Trump’ın “İran ile ateşkes bana göre bitti” açıklaması, tüm gündemin önüne geçti. Bu çıkışın, liderler arasındaki görüşmelerde en çok tartışılacak başlıklardan biri olması bekleniyor.
