Sivas’ın Gürün ilçesinde 14. yüzyılda inşa edilen, Osmanlı fermanlarında yer alan ve 1970'lere kadar buğday öğüten su değirmeni, zamanla yıkılarak kullanılamaz hale geldi. Kayseri-Malatya kara yolu üzerindeki Tohma Çayı kıyısında bulunan ve asırlarca vakıf mülkü olarak yöre halkına hizmet veren değirmen, 2024 yılında Es-Seyyid Osman Hulusi Efendi Vakfı ile Ulaştırma ve Altyapı Bakan Yardımcısı Osman Boyraz'ın girişimleriyle restore edilerek eski görkemine kavuşturuldu.
‘HERKESİN UĞRAK YERİYDİ’
Memleketi Sivas'ın Gürün ilçesindeki Suçatı Gökpınar Mahallesi'nde bulunan tarihi Somuncu Baba (Şeyh Hamid-i Veli) Su Değirmeni'ni inceleyen Boyraz, "Burası benim çocukluğumda aktif olarak işleyen, beş taştan oluşan, bu köyün ve çevre köylerin un ihtiyacının karşılandığı bir yerdi. Buğdayları buraya getirip sabahlara kadar beklediğimiz, un öğütüldükten sonra evimize götürdüğümüz, herkesin uğrak yeriydi" dedi.
‘TEKNOLOJİNİN KARŞISINDA KAYBOLUP GİTTİ’
Değirmenin zamanla yıkılarak kullanılamaz hale geldiğini anlatan Boyraz, "Modernleşme, teknolojinin gelişmesi, işlerin daha da kolaylaşmasıyla birlikte, bu geleneksel metodolojiler yerine yeni metodolojilere ayak uydurunca maalesef bunlar dayanamadı. Zaman içinde de yok oldular. Sadece bu köyümüzde değil, o zaman Suçatı kasabasıydı burası, burada onlarca değirmen vardı. En büyük değirmen de burasıydı. Bu da maalesef zamana yenik düştü, teknolojinin karşısında kaybolup gitti." diye konuştu.
'MUHTEŞEM BİR ESER ORTAYA ÇIKTI'
Değirmeni tekrar ayağa kaldırmanın mücadelesi, hayali ve umuduyla yaşadım diyen Osman Boyraz, “Uzun süre bu konularda fikir yürütüp farklı projeler yaptık. Değirmene, Suçatı'ya ait farklı projeler yaptık ama bir tek bu değirmeni tamamlayamamıştık. Daha sonra Es-Seyyid Osman Hulusi Efendi Vakfı ile bir araya gelerek yaklaşık 600 yıllık bu mekanı nasıl ayağa kaldırabileceğimizi görüştük. Bunun üzerine manevi değeri yüksek bu yeri vakıfla birlikte yapalım dedik. Bu binanın yapımı yine köyümüzde bulunan bir hayırsever tarafından yapıldı. Çok özel ustalar getirildi. Safranbolu'dan, Elbistan'dan taş ustaları ve diğer ustalar getirildi. Bizler de altyapıda, özellikle ulaşım erişim noktasında yolun asfaltlanması, genişletilmesi, dere ıslahının yapılması, elektrik hattının getirilmesi gibi işleri yaptık. En temel altyapıları buraya getirdik. Vakıf ve bizim gayretimizle muhteşem bir eser ortaya çıktı" ifadelerini kullandı.
‘BURASI GERÇEKTEN ÇOK KIYMETLİ’
Sözlerini sürdüren Osman Boyraz, şöyle konuştu: “Anılarım burada, sabahlara kadar un öğütürken o güz aylarında hava soğuduğunda, un torbalarının arasına girip ısındığımızı, yaptıklarımızı unutamam. Burası gerçekten çok kıymetli, çok özel bir yer ve her şeyi orijinal. Buraya bazen gelen insanlarımız bunun elektrikle çalıştığını zannediyor, hayır elektrikle değil tamamen eski geleneksel metodolojilerle çalışıyor. Burası suların bol olduğu, gerçekten özel bir yer. Herkes buraya geldiği zaman huzurun, sakinliğin, asude ve dingin bir hayatın adresini buluyor."
