Bu sorunun cevabını Erich Fromm'un Özgürlükten Kaçış Faşizm, Demokrasi ve Özgürlük üzerine adlı kitabında bulabilirsiniz. Nihayetinde bir kitabı da sindirerek okumanın,düşünmenin ve anlamlandırmanın mutluluğu içerisindeyim. Kitap 7 bölümden oluşuyor. 1. Bölüm de Özgürlük bir ruh bilimsel sorun mu? Sorusuna cevap aranıyor. 2. Bölüm de Bireyin ortaya çıkışı ve özgürlük kavramı üzerinde durulurken, 3. Bölüm de Reform çağında özgürlük, 4. Bölüm de Çağdaş insan açısından özgürlüğün iki yönü, 5. Bölüm de Kaçış Mekanizmaları,6. Bölüm de Nazizm psikolojisi, 7. Bölüm de Özgürlük ve Demokrasi konularına değiniliyor. Kitabın özetini anlatmıyorum. Çünkü merak edin okuyun düşünün kendinizce anlamlandırın düşüncelerinizi diye. Ama merakınızı artırmak için ve şöyle ya da böyle fikir oluşturmak için kitaptaki şu ifadeyi sizlerle paylaşabilirim.

“İnsanoğlunda, doymak bilmez bir iktidar hırsı yaratan şey nedir? Yaşamsal enerjilerinin gücü mü, yoksa temelde yaşamın kendiliği içinde, sevgiyle yaşama yetersizliği ve zayıflığı mı? Bu karşı durulması zor isteklerin gücünü oluşturan ruhbilimsel koşullar nelerdir? Bu ruhbilimsel koşulların dayandığı toplumsal koşullar nelerdir?

Özgürlüğün ve yetkecilik güçlerinin insansal yönlerinin çözümlenmesi, genel bir sorunu, yani ruhbilimsel etmenlerin toplumsal süreç içerisinde etkin güçler olarak oynadığı rolü ele almamızı gerektirir; bu da sonunda bizi,toplumsal süreçteki ruhbilimsel,ekonomik ve ideolojik etmenler arasındaki karşılıklı etkileşim sorununa götürür.”

Psikolojiye meraklıysanız okumanızı tavsiye edeceğim bu kitapla ilgili son olarak okurken altını çizdiğim cümlelerden kesitleri sizinle paylaşmak isterim.

“İnsanoğlu, salt erdemli olmak uğruna erdem peşinde koşmamalıdır. Bu insanı bencillik ve kibirden başka hiçbir yere götürmez: Çünkü insanın ruhunda gizli bir kötülükler dünyası bulunduğu çok eskilere dayanan, gerçek bir gözlemdir…”

“Karanlıkta ıslık çalmak ışığı getirmez. Yalnızlık, korku ve şaşkınlık yerli yerinde kalır; İnsanlar buna sonsuza dek dayanamazlar. Bir şeylerden özgürlük’ün yüküne katlanmayı sürdüremezler; olumsuz özgürlükten olumlu özgürlüğe geçmedikleri sürece, özgürlükten hepten kaçmaları gerekir.”

Bu kitabı okuduktan sonra bana göre özgürlük okumaktır.

Hoşça Kalın...